Сот практикасында даулар автордың мүліктік құқықтарын басқару жөніндегі бір ұйым ұжымдық негізде талап қойған кезде де орын алады, ал жауапкерде басқа ұқсас ұйыммен лицензиялық шарт жасалады.
Мәселен, "К" РҚБ 2015 жылғы 13 қыркүйекте "Т" мейрамханасының үй-жайында тиісті шарт жасаспай P. (В), B. (с) авторларының туындыларын жария орындау жолымен тыңдалғанын дәлелдей отырып, 4 756 800 теңге мөлшерінде ақшалай өтемақы өндіріп алу туралы "Ц" ЖК-ға талап арызбен сотқа жүгінді техникалық құралдарды пайдалану. Алматы қаласы СМЭС-тің 2016 жылғы 6 сәуірдегі шешімімен талап қоюды қанағаттандырудан бас тартылды. Талапты қанағаттандырудан бас тартуға жауапкердің авторлық құқық объектілерін заңсыз пайдалану фактісі талапкердің дәлелденбегені негіз болды. Заңның 16-бабына сәйкес автордың немесе өзге де құқық иеленушінің туындыны пайдаланудың әрбір түрі үшін сыйақы алуға құқығы бар, оның мөлшері мен есептеу тәртібі авторлық шартпен, сондай-ақ авторлардың мүліктік құқықтарын ұжымдық негізде басқаратын ұйымдар жасасатын шарттармен белгіленеді. Мүліктік құқықтарды ұжымдық негізде басқаратын ұйымдардың міндеттері Заңның 46-бабында көзделген. Мүліктік құқықтарды ұжымдық негізде басқаратын ұйымның қызметі осындай ұйым ұсынатын авторлық және сабақтас құқықтар иелерінің мүдделері үшін жүзеге асырылады. Заңның 46-1-бабының талаптарына сәйкес мүліктік құқықтарды ұжымдық негізде басқаратын ұйым уәкілетті органда заңның 43-бабының 3-тармағында көзделген ұжымдық басқару саласындағы қызметті жүзеге асыруға аккредиттеу туралы куәлік алуға құқылы.
Жауапкер талап қоюға өзінің қарсылықтарында Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің мәліметтеріне сәйкес, талапкермен бірге "С" РҚБ да аккредиттелген мүліктік құқықтарды басқаратын ұйымдарға қатысы бар екенін, оны басқару аясы кеңірек екенін атап өтті. Бірінші сатыдағы сот "С" ЖК жауапкерінің "с" РҚБ-мен 2015 жылғы 1 тамыздағы № 647/15 көпшілік алдында орындау және сыйақы төлеу жолымен жарияланған туындыларды пайдалану құқығын беру туралы шарт жасасқанын анықтады, оған сәйкес бірлестік пайдаланушыға айрықша емес лицензия шарттарында жария орындау жолымен жарияланған туындыларды пайдалану құқығын береді, сондай-ақ, пайдаланушының құқық иелеріне сыйақы төлеу мерзімі мен тәртібі. Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің іс материалдарындағы деректерінен "С" РҚБ аккредиттеу мерзімінің басталуы 2010 жылғы 15 қарашадан бастап (15.11.2010 ж. – 14.11.2015 ж.), ал талапкерді аккредиттеудің басталу мерзімі 2015 жылғы 2 шілдеден бастап (2.07.2015 ж. – 1.07.2020 ж.) ертерек кезеңге жататыны анықталды. "С" РҚБ 2015 жылғы 14 қарашаға дейінгі кезеңде Заңға сәйкес өкілеттіктерге ие болды. Заңның 46-1-бабының 2-тармағына сәйкес мүліктік құқықтарды ұжымдық негізде басқаратын, аккредиттеу туралы куәлік алған ұйым құқықтарды басқару туралы шарттар жасасқан құқық иеленушілердің құқықтарын басқарумен қатар, осындай шарттар жасалмаған құқық иеленушілер үшін сыйақы жинауды жүзеге асыруға құқылы. Осылайша, 2015 жылдың 13 қыркүйегінде жауапкердің ұжымдық басқарудың бірнеше саласында аккредиттелген мүліктік құқықтарды ұжымдық негізде басқаратын ұйыммен лицензиялық шарты болған, сондықтан жауапкердің авторлық құқық объектілерін заңсыз пайдалану фактісі дәлелденбеген. Алматы қалалық сотының азаматтық істер жөніндегі апелляциялық алқасы бірінші сатыдағы соттың жауапкердің авторлық құқық объектілерін заңсыз пайдалану фактісі талапкермен дәлелденбегені және 2016 жылғы 29 маусымдағы қаулысымен осы іс бойынша Алматы қаласы СЭС-нің 2016 жылғы 6 сәуірдегі шешімі өзгеріссіз қалғаны туралы қорытындыларымен келісті. Аталған санаттағы дауларды шешу практикасының келтірілген мысалдары дұрыс болып көрінеді. Алайда, соттың материалдық құқық нормаларын дұрыс қолданбауы және түсіндіруі орын алады.
Attention!
Law and Law Law Law draws your attention to the fact that this document is basic and does not always meet the requirements of a particular situation. Our lawyers are ready to assist you in legal advice, drawing up any legal document suitable for your situation.
For more information, please contact a Lawyer / Attorney by phone: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Attorney at Law Almaty Lawyer Legal Services Legal Advice Civil Criminal Administrative Cases Disputes Protection Arbitration Law Firm Kazakhstan Law Office Court Cases
