Заңгер-жер мүліктік даулары бойынша жер дауларын қарау жөніндегі Адвокат. Соттылық. Іске қатысатын адамдар тобын анықтау
Жер учаскелерін бөлу және қайта бөлу, жерге орналастыру, берілген учаскені пайдалану құқығын және жерге жеке меншік құқығын жүзеге асыру процесінде келіспеушіліктер мен даулар жиі туындайды. Заңның 167-бабына сәйкес жер құқықтық қатынастарынан туындайтын даулар сот тәртібімен қаралады. Сот дауларын қараудың алдында олардың соттылығы туралы мәселе шешіледі. Соттылық АІЖК нормаларына сәйкес айқындалады. Ең алдымен, даудың тиесілігін дұрыс анықтау қажет. Жерге қатысты барлық даулар жер дауларына қатысты болмауы мүмкін. Бұл даулар оларды қарау тәртібіне, сипатына, объектісіне, субъектісіне, тақырыбына және т. б. байланысты сараланады. жер заңнамасын, АК ережелерін қолдану жер құқықтық қатынастарынан туындайтын даулар бойынша ғана емес, сонымен қатар АІЖК-нің 27-тарауының тәртібімен соттар мемлекеттік органдардың заңсыз әрекеттеріне шағымдарды қараған кезде де байқалады жер. Яғни, "жер дауы" ұғымында екі құқықтық категория араласады: дау және заңсыз әрекеттерге шағым. Заңда мемлекеттік органдардың заңсыз әрекеттеріне шағымдарды Жер даулары деп санау керек пе, жоқ па, нақты реттеу жоқ. Істерді талдаудан көрініп тұрғандай, шағымдар меншік құқығы мен жерді пайдалану құқығының пайда болуы мен тоқтатылуына байланысты ғана емес, жерге заттық құқықтарды жүзеге асыру процесінде туындайды. Басқа жер пайдаланушылар мен жер иеленушілердің, немесе үшінші тұлғалардың, сондай-ақ мемлекеттік органдардың немесе лауазымды адамдардың заңсыз әрекеттерімен жерді пайдалану және жер иелену құқығын бұзу туралы дауларды Жер даулары санатына жатқызу керек сияқты.
Заңгер-жер мүліктік даулары бойынша жер дауларын қарау жөніндегі Адвокат. Соттылық. Іске қатысатын адамдар тобын анықтау
Іс жүзінде соттар әрдайым осы санаттағы істі қараудың процедуралық жағына мән бермейді. Кейбір жағдайларда олар дауларды талап қою өндірісі ережелері бойынша, басқаларында арнайы талап қою өндірісінде шешеді. Сонымен қатар, соттылық, мемлекеттік баж мөлшері, іске қатысатын адамдар тобы, істі қарау мерзімі, талап қою мерзімі және т. б. сот ісін жүргізу түріне байланысты. Жер учаскелеріне құқық туралы талап қою үшін айрықша соттылық көзделген – жылжымайтын мүліктің орналасқан жері бойынша (АІЖК-нің 33-бабының 1-тармағы), ал мемлекеттік органның, жергілікті өзін-өзі басқару органының немесе лауазымды адамның шешімдеріне дау айту кезінде азамат өзінің тұрғылықты жері бойынша немесе шешімі бар органның немесе лауазымды адамның орналасқан жері бойынша сотқа таңдау бойынша жүгінуге құқылы даулы (АІЖК 278-бабының 2-тармағы). Арнайы сот ісін жүргізудің басты айырмашылығы-дау қоғамдық-құқықтық қатынастардан (билік пен бағыну қатынастарынан) туындайды. Ақсу қалалық сотының 2012 жылғы 14 наурыздағы шешімімен С.К. "Ақсу қаласының Әділет басқармасы" ММ өтініші бойынша сот орындаушысының оған іргелес жер учаскесі бар дүкен үй-жайын орындау есебіне беру туралы қаулысын тіркеуден бас тарту заңсыз деп танылды. Сот М. үшін меншік құқығын мемлекеттік тіркеудің күшін жойды, тіркеуші органға сот орындаушысының Павлодар облыстық сотының 2012 жылғы 08 мамырдағы апелляциялық сатысы с. өтініш берушіге мүлікті беру туралы қаулысын тіркеу жөніндегі міндет жүктелді. Кассациялық алқаның 2012 жылғы 23 шілдедегі қаулысымен іс бойынша сот актілері жойылып, іс Жаңа қарауға жіберілді. Қаралған іс бойынша жауапкер болып табылмайтын аталған мүлік иесінің құқықтары мен міндеттері туралы мәселені соттың шешуі күшін жоюға негіз болды. Тіркеуді жою туралы нақты көрсетілген шешіммен М. жер учаскесі бар жылжымайтын мүлікке меншік құқығынан айырылды. Бұл жағдайда сот органдары назар аудармаған құқық туралы дау пайда болды. АІЖК-нің 278-270-баптарындағы кәсіпорындардың, мекемелердің, ұйымдардың іс-әрекеттері (шешімдері) шағымдану объектісі ретінде аталмағандықтан, олар АІЖК-нің 27-тарауының қағидалары бойынша дауласа алмайды, бірақ талап қою ісін жүргізу қағидалары бойынша дауласа алады. Егер ерекше талап қою ісін жүргізу тәртібімен қарауға жататын даулар санатына сүйенетін болсақ, онда оларды шартты түрде екі топқа бөлуге болады - әрекетсіздік пен әрекетке қарсы дау. Егер мемлекеттік органның әрекетсіздігі дауласса, онда, әдетте, оған қатысты мемлекеттік орган тарапынан әрекетсіздік орын алған нақты тұлға дауласады. Егер осы қаулымен тек өтініш берушінің құқықтары мен міндеттері (мысалы, белгілі бір тұлғаға жер учаскесіне құқық беруден бас тарту туралы қаулы) қозғалған болса, әкімдік қаулысына дау ерекше талап қою ісінде қаралуға тиіс. Егер прокурор өтінішпен жүгінсе, онда өтініш талап қою ісінде қаралуға тиіс. Егер қаулыға өзге тұлға (құқық иесі немесе меншік иесі емес) дау айтса, онда өтініш талап қою ісінде қаралуға тиіс. Жоғарғы Соттың "соттардың мемлекеттік билік органдарының, жергілікті өзін - өзі басқару органдарының, қоғамдық бірлестіктердің, ұйымдардың, лауазымды адамдар мен мемлекеттік қызметшілердің шешімдері мен әрекеттеріне (немесе әрекетсіздігіне) дау айту туралы заңнаманы қолдануы туралы" 2003 жылғы 19 желтоқсандағы №10 нормативтік қаулысының 2-тармағына сәйкес-ерекше талап қою ісінде емес, талап қою ісінде даулар қаралуға жатады азаматтық-құқықтық, Еңбек, тұрғын үй, отбасылық және басқа да жеке-құқықтық қатынастар субъектілері арасында. Яғни, егер өтініштен жеке-құқықтық қатынастар көрінсе, онда іс талап қою тәртібімен қаралуға жатады. Берілген талаптардың тән қателігі-іске қатысатын адамдардың шеңберін анықтау. Істерді талап қою ісін жүргізу тәртібімен қарау кезінде біз тек талапкер, жауапкер және үшінші тұлғалар туралы сөйлесуіміз керек. Ерекше талап қою ісіне арыз беруші және мемлекеттік билік органы қатысады, оның мүдделерін сотта басшы не уәкілетті өкіл не әрекеттері даулы лауазымды адам ұсынады, ол сотта жеке өзі де, өкіл арқылы да әрекет ете алады. Тиісінше, дауды қарау тәртібі даудың қай өндірісте қаралатындығымен анықталады. Даудың сипаты мүліктік немесе мүліктік емес болуы мүмкін. Жер дауларын қараудың сот тәртібі сатыларға бөлінеді, олардың арасында талап арызбен сотқа жүгіну және істі сот талқылауына дайындау кезеңі ерекше орын алады. Жоғарғы Соттың нормативтік қаулысының ережелеріне сәйкес соңғысы бірінші сатыдағы сотта іс жүргізудің қажетті бөлігі болып табылады.
Заңгер-жер мүліктік даулары бойынша жер дауларын қарау жөніндегі Адвокат. Соттылық. Іске қатысатын адамдар тобын анықтау
Бұл сот отырысында тараптар ұсынған дәлелдемелерді, материалдық құқық нормаларын қолдануға жататын Тараптардың құқықтары мен міндеттерінің дұрыстығын толық, жан-жақты және объективті зерттеу, заңды және негізделген сот актісін шығару үшін қажетті жағдайлар жасайды. Азаматтық істерді сот талқылауына дайындау мәселелерін реттейтін іс жүргізу заңнамасының нормаларын қолдану тәртібі Жоғарғы Соттың 2001 жылғы 13 желтоқсандағы "Азаматтық істерді сот талқылауына дайындау туралы"№21 нормативтік қаулысымен айқындалған. Объект-жер учаскесімен, жер учаскесіне құқықтармен және жерге өзге де заттық әдет – ғұрыптармен байланыс, жер учаскелерінің меншік иелері-субъектілер, жер пайдаланушылар, заңды және жеке тұлғалар, жер қатынастарын мемлекеттік реттеуді жүзеге асыратын органдар және шешімдері жер-құқықтық даудың туындауына әкеп соққан өзге де мемлекеттік органдар. Пән-жер құқығы қатынастары субъектілерінің әрекеттері немесе әрекетсіздігі, құқыққа қарсы немесе заңды мінез-құлық, жер құқықтарын іске асыруды шектейтін, кедергі келтіретін немесе тоқтататын құқыққа қарсы мінез-құлық, жер құқықтарын алуға немесе беруге кедергі келтіретін құқыққа қарсы әрекет немесе әрекетсіздік, жер құқығы қатынастары субъектілерінің құқықтары мен мүдделерін қозғайтын мемлекеттік органдардың құқықтарын қолдану актілері.
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
