Қылмыстық құқық бұзушылықтар, қылмыстық жауапкершілік тек ауырлығы орташа, ауыр немесе аса ауыр қылмысқа оқталғаны үшін, сондай-ақ террористік қылмысқа оқталғаны үшін туындайды. Қылмыстық теріс қылық жасауға оқталғаны үшін қылмыстық жауаптылық заңда көзделмеген
Астана қаласы Алматы ауданы аудандық сотының 2015 жылғы 6 ақпандағы № 2 қаулысымен, бұрын сотталған, 2013 жылғы 12 маусымда Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің (бұдан әрі – ҚК) 178 - бабы 2-бөлігінің "а" тармағы бойынша шартты түрде, сынақ мерзімімен 2 жылға бас бостандығынан айырудың 3 жылына-Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің (бұдан әрі-ҚК) 178-бабының медиация тәртібімен жәбірленушімен татуласқаны үшін ҚК-нің 187-бабының 1-бөлігі бойынша қылмыстық жауаптылық. Д.2015 жылдың 23 қаңтарында "Бахус-2" супермаркетінде жалпы құны 308 теңге болатын екі шоколадты жасырын ұрлап кетті деп айыпталды, бірақ ол шыққан кезде оны күзетші ұстады. Апелляциялық тәртіпте іс қаралмады. Ұсыныста Жоғарғы Сот Төрағасы Д. - ны жәбірленушімен татуласуға және келтірілген зиянды ақталмайтын негіздер бойынша түзетуге байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату заңсыз болып табылатынын, өйткені олар қылмыстық теріс қылық жасауға қастандық жасағанын, бұл қылмыстық құқық бұзушылық құрамын құрмайтынын көрсетеді. ҚК-нің 24-бабына сәйкес, егер бұл ретте қылмыс адамға байланысты емес мән-жайлар бойынша соңына дейін жеткізілмеген болса, тікелей ниетпен жасалған, қылмыс жасауға тікелей бағытталған әрекеттер қастандық деп танылады. "Ұрлық туралы істер бойынша сот практикасы туралы" Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының 2003 жылғы 11 шілдедегі № 8 нормативтік қаулысының 7-тармағына сәйкес, егер мүлік тәркіленсе және кінәлі адамның оны өз қалауы бойынша пайдалануға немесе билік етуге нақты мүмкіндігі болса, ұрлық аяқталды деп танылады.
Қылмыстық құқық бұзушылықтар, қылмыстық жауапкершілік тек ауырлығы орташа қылмысқа оқталғаны үшін туындайды
Іс бойынша Д. шоколадты ұрлап әкетіп, оны дүкеннен жасырын түрде төлем жасамай шығаруға тырысқаны сенімді түрде анықталды, бірақ ол өзінің ниетін жүзеге асыра алмады, өйткені оны күзетші ұстады. Д. ұрламақ болған мүліктің құны он айлық есептік көрсеткіштен аспайды және ҚК-нің 3-бабының 10) тармағына сәйкес елеусіз мөлшерге жатады. Осылайша, істің нақты мән-жайлары Д.өзіне тәуелді емес мән-жайлар бойынша мүлікті жасырын ұрлауға бағытталған өзінің ниетін соңына дейін жеткізе алмағанын көрсетеді. Демек, оның іс-әрекетінде аяқталған қылмыстық құқық бұзушылықтың құрамы жоқ және оның іс-әрекеті басқа біреудің мүлкін ұсақ ұрлауға әрекет ретінде жіктелуі керек. ҚК 10-бабының 3-бөлігіне сәйкес ҚК 187-бабының 1-бөлігінде көзделген құқық бұзушылық теріс қылықтарға жатады. Сонымен қатар, ҚК-нің 24-бабының 4-бөлігіне сәйкес қылмыстық жауапкершілік тек ауырлығы орташа, ауыр немесе аса ауыр қылмысқа оқталғаны үшін, сондай-ақ террористік қылмысқа оқталғаны үшін ғана туындайды. Қылмыстық теріс қылық жасауға әрекет жасағаны үшін қылмыстық жауаптылық заңда көзделмеген. Тиісінше, Д. - ның іс-әрекеттерінде ҚК-нің 187-бабының 1-бөлігінде көзделген қылмыстық құқық бұзушылықтың құрамы жоқ және ол ақталуға жатады. ҚК-нің 68-бабының 1-бөлігі негізінде іс бойынша іс жүргізуді медиация тәртібімен, яғни ақталмайтын негіздер бойынша тоқтату заңсыз болып табылады, өйткені ол Д-ның жағдайын нашарлатады.
Баяндалғанның негізінде Жоғарғы Соттың қылмыстық істер жөніндегі сот алқасы Д. - ға қатысты бірінші сатыдағы соттың қаулысының күшін жойды, іс бойынша іс жүргізу оның әрекеттерінде қылмыстық құқық бұзушылық құрамының болмауына байланысты тоқтатылды. Қазақстан Республикасы қылмыстық іс жүргізу кодексінің 4-тарауына сәйкес қылмыстық процесті жүргізетін органдардың заңсыз әрекеттерінен келтірілген зиянды оңалту және өтеу құқығы Д.үшін танылды. Қазақстан Республикасы Жоғарғы Соты Төрағасының ұсынысы қанағаттандырылды.
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
