Параны бопсалау дегеніміз-адамның пара берушінің заңды мүдделеріне нұқсан келтіруі мүмкін әрекеттерді жасау қаупі бар пара талап етуі немесе оның құқық қорғау мүдделері үшін зиянды салдардың алдын алу мақсатында пара беруге мәжбүр болатын жағдайларды қасақана жасауы.
Батыс Қазақстан облысы Орал қалалық сотының 2015 жылғы 30 наурыздағы үкімімен Л.ҚК-нің 366-бабы 3-бөлігінің 1), 2) тармақтары бойынша ҚК-нің 55-бабын қолдана отырып, мүлкі тәркіленіп, құқық қорғау органдарында қызмет атқару құқығынан өмір бойына айыра отырып, жалпы режимдегі түзеу колониясында жазасын өтей отырып, бас бостандығынан айырудың 5 жылына сотталды. ҚК – нің 49-бабының 1-бөлігі негізінде Л.арнайы атағынан айырылды-полиция старшинасы. А. ҚК-нің 366-бабы 3-бөлігінің 1), 2) тармақтары бойынша ҚК-нің 55-бабын қолдана отырып, мүлкі тәркіленіп, құқық қорғау органдарында қызмет атқару құқығынан өмір бойына айыра отырып, жазасын жалпы режимдегі түзеу колониясында өтей отырып, бас бостандығынан айырудың 4 жылына сотталды. ҚК 49-бабының 1-бөлігі негізінде а. арнайы атағынан айырылды-полиция аға сержанты. Сот үкімімен Л. және А. алдын-ала сөз байласатын адамдар тобында лауазымды тұлғалар бола отырып, И. - дан бопсалау арқылы алғаны үшін кінәлі деп танылды. жол қозғалысы ережелерін бұзуға байланысты оған қатысты әкімшілік материал жасамағаны үшін 50 000 теңге сомасындағы пара. Батыс Қазақстан облыстық сотының апелляциялық және кассациялық сот алқаларының қаулысымен бірінші сатыдағы соттың үкімі өзгеріссіз қалдырылды.
Жоғарғы Соттың қылмыстық істер жөніндегі қадағалау сот алқасы жергілікті соттардың л.және А. қатысты сот актілерін өзгертті, л. және А. айыптаудан ҚК-нің 366-бабы 3-бөлігінің 1) тармағында көзделген "бопсалау жолымен" біліктілік белгісін алып тастады, осы бөліктегі қылмыстық іс іс жүргізуді тоқтатты. Л.ҚК-нің 366-бабы 3-бөлігінің 2) тармағы бойынша ҚК-нің 55-бабын қолдана отырып, мүлкі тәркіленіп, құқық қорғау органдарында қызмет атқару құқығынан өмір бойына айыра отырып, үш жылға бас бостандығынан айыруды тағайындады. Тағайындалды А. ҚК-нің 55-бабын қолдана отырып, ҚК-нің 366-бабы 3-бөлігінің 2) тармағы бойынша мүлкі тәркіленіп, құқық қорғау органдарында лауазымдарды атқару құқығынан өмір бойына айыра отырып, екі жыл бас бостандығынан айыру мынадай негіздер бойынша жүргізіледі. Қадағалау алқасы сот үкімін Л.мен А. - ны алдын-ала сөз байласатын адамдар тобында пара алғаны үшін кінәлі деп тану бөлігінде заңды деп санады. Сонымен бірге, соттың л.және А. - ны бопсалау арқылы пара алғаны үшін кінәлі деп тану туралы тұжырымдары заңсыз деп танылды. Іс материалдарынан мыналар шығады және. ӘҚБтК-нің 230-бабының 2-бөлігінде (міндетті сақтандыру шартын жасасудан жалтару), ӘҚБтК-нің 602-бабының 1-бөлігінде (көлік құралдары жүргізушілерінің оқу сапарын жүргізу, сыртқы жарық аспаптарын пайдалану қағидаларын бұзуы) және ӘҚБтК-нің 612-бабының 2-бөлігінде (көлік құралын басқаруға құқығы жоқ адамды басқару) көзделген құқық бұзушылық жасады. Л. және А. әкімшілік құқық бұзушылықтардың жолын кесу жөніндегі өзінің лауазымдық міндеттерін атқара отырып, қызметтің мүдделеріне қайшы әрекет ете отырып, и. пара үшін 50 000 теңге сомасында оған қатысты әкімшілік хаттама жасамауға уағдаласты. Бұл ретте и. әкімшілік хаттама жасалған жағдайда оның көлігі айыппұл тұрағына қойылатынын, оған айыппұл салынатынын және жүргізуші куәлігінен айырылатынын түсінді. Мұндай жағдайларда и. оның жағдайын оң шешуге мүдделі болды. Іс жүзінде полиция қызметкерлері Л., А. және жүргізуші и. арасында пара алу арқылы соңғысын әкімшілік жауапкершіліктен алып тастау туралы "келісім" жасалды. Жоғарғы Соттың 1995 жылғы 22 желтоқсандағы № 9 "соттардың парақорлық үшін жауапкершілік туралы заңнаманы қолдану тәжірибесі туралы" нормативтік қаулысының 8-тармағына сәйкес параны бопсалау адамның пара берушінің заңды мүдделеріне нұқсан келтіруі мүмкін әрекеттер жасау қатерімен пара талап етуін немесе соңғысын пара беруге мәжбүр болған жағдайларда қасақана қоюын білдіреді оның құқық қорғау мүдделері үшін зиянды салдардың алдын алу мақсатында. Л. және А. әрекеттерін бағалау кезінде. тергеу органы да, сот та параны шенеуніктерге беру арқылы қандай құқық қорғау мүдделері бұзылғанын, қандай заңды мүдделерді қорғағысы келетінін анықтаған жоқ. Осылайша, соттың бопсалау арқылы пара алу туралы тұжырымдары қылмыстық істің материалдарына сәйкес келмейді, осыған байланысты қылмыстық кодекстің 366-бабы 3-бөлігінің 1) тармағында көзделген қылмыстың саралау белгісі сотталғандарды айыптаудан Алып тасталды, осы бөліктегі қылмыстық іс олардың іс-әрекеттерінде осы қылмыс құрамының болмауына байланысты тоқтатылды. Істің мән-жайларына, сотталғандардың жеке басына сүйене отырып, сот жаза тағайындау кезінде ҚК-нің 55-бабын негізді түрде қолданды және оларға ҚК-нің 366-бабы 3-бөлігінің санкциясында көзделген ең төменгі шектен төмен жаза тағайындады.
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
